Pluszaki, klocki Lego, kreskówki i gry wideo nie są już tylko dla dzieci. Coraz większa liczba dorosłych, zwanych „kidults”, otwarcie przyznaje się do przywiązania do tych regresywnych przedmiotów. Czy to przemijający trend, czy też objaw głębszego, pokoleniowego niepokoju?
Szybko rozwijający się trend kulturowy
Termin „kidulte”, będący połączeniem słów „kid” (dziecko) i „adult”, odnosi się do dorosłych, którzy nadal spożywają produkty tradycyjnie kojarzone z dzieciństwem. Należą do nich figurki kolekcjonerskie, gry wideo retro, kolorowanki, ubrania z postaciami z kreskówek oraz konwenty popkultury (takie jak Comic Con czy Japan Expo).
Zjawisko to wcale nie jest marginalne, wręcz przeciwnie – znacząco wzrosło. Według badania brytyjskiej firmy Mintel , w 2023 roku 27% dorosłych w wieku 25–44 lat przyznało się do zakupu zabawek dla siebie. Odsetek ten stale rośnie od 2019 roku. Marki wyraźnie to zrozumiały: na przykład Lego wprowadziło na rynek serię produktów premium zaprojektowanych specjalnie dla dorosłych, łączących nostalgię z wyrafinowaniem.
Odpowiedź na niepewność dorosłości?
Za tym trendem kryje się głębsza dynamika. Zjawisko „kidult” to przede wszystkim strategia radzenia sobie w obliczu społeczeństwa postrzeganego jako wywołujące lęk. Kryzysy ekonomiczne, środowiskowe i polityczne… dla wielu osób po trzydziestce i czterdziestce świat dorosłych kojarzy się z niepewnością i niestabilnością. Powrót do świata dzieciństwa oferuje wówczas schronienie.
Pozwala to na nowo nawiązać kontakt z kojącymi wspomnieniami, odzyskać poczucie kontroli i lekkości w codziennym życiu, które czasem bywa ciężkie. Jak wyjaśnia francuska socjolog Cécile Van de Velde, specjalistka ds. młodzieży w Europie, „przejście w dorosłość stało się długim, niepewnym i często fragmentarycznym procesem. W tym kontekście pewne punkty orientacyjne z dzieciństwa pełnią funkcję kotwic”.
Między konsumpcjonizmem a konstruowaniem tożsamości
Niektórzy krytycy postrzegają to jako przedłużenie społeczeństwa konsumpcyjnego, w którym wszystko jest utowarowione, nawet nostalgia. Według nich zjawisko „kid-ult” jest wykorzystywane przez marki jako narzędzie marketingowe. W rzeczywistości, produkty będące celem – często drogie – są bardziej obiektem kolekcjonowania niż codziennego użytku i czasami przyczyniają się do autopromocji w mediach społecznościowych.
Ta interpretacja pomija jednak ważny aspekt: dla wielu osób z pokolenia kidult przedmioty te nie są jedynie kaprysem czy instagramowym trendem. Ucieleśniają część ich tożsamości. Stają się nośnikami osobistej ekspresji, więzi społecznych, a czasem nawet odporności psychicznej. W tym sensie bycie kidult może być również aktem kulturowego reapropacji.
Odnowiona wizja dojrzałości
Zjawisko „kidult” stawia również pytania o nasz stosunek do dojrzałości. Przez długi czas dorosłość oznaczała porzucenie „dziecinnych” rozrywek. Jednak ta granica coraz bardziej się zaciera. Bycie dorosłym w 2025 roku nie oznacza już koniecznie ujednoliconego stylu życia opartego na małżeństwie, dzieciach i bezpieczeństwie pracy. Ci nowi dorośli domagają się prawa do wyboru własnej drogi i wynalezienia innych form równowagi.
W tym kontekście lubienie Pokémonów czy budowanie modelu Gwiezdnych Wojen nie byłoby już postrzegane jako regres, lecz raczej jako wyraz wolności słowa i gustu. Tę zmianę dodatkowo wzmacniają osoby publiczne, które w pełni akceptują swoje „dzieciństwo”. Artyści, sportowcy i twórcy treści nie wahają się już okazywać swoich geekowskich czy dziecięcych pasji, przyczyniając się w ten sposób do legitymizacji tej kultury w sferze publicznej.
Czy jest to zjawisko pokoleniowe, które prawdopodobnie będzie trwać?
Choć trudno przewidzieć przyszłość tego zjawiska, pewne oznaki sugerują, że ma ono charakter bardziej strukturalny niż cykliczny. Z jednej strony nowe pokolenia dorastają w dominacji wszechobecnej i nieskrępowanej kultury popularnej. Z drugiej strony, kolejne kryzysy sprawiają, że potrzeba komfortu i beztroski staje się coraz trwalsza.
Kidults to zatem nie tylko dorośli, którzy odmawiają dorastania. Wręcz przeciwnie, mogą to być dorośli, którzy starają się na nowo zdefiniować, co oznacza „dorastanie” w zmieniającym się świecie. Świecie, w którym dbanie o siebie wiąże się również z prawem do lekkości, zabawy i wyobraźni.
Krótko mówiąc, zjawisko kidult wykracza daleko poza chwilową modę. Ujawnia poszukiwanie sensu, przynależności i indywidualnej ekspresji w często niepewnym świecie. Nie jest ucieczką od rzeczywistości, ale nowym sposobem na życie w dorosłości, z jej własnymi kodami i wrażliwościami.
