W kilku regionach świata ostatnie badania wzbudziły obawy dotyczące wzrostu zachowań mizoginistycznych i anty-LGBTQIA+ wśród niektórych chłopców w szkołach. Długo utrzymywane w ukryciu lub w izolacji, postawy te wydają się dziś niestety bardziej widoczne. Zespoły edukacyjne zadają sobie pytanie: jak przekazywać wartości równości i szacunku w środowisku cyfrowym, które zaciera granice?
Bardziej napięty klimat w Quebecu
W Quebecu, badania jakościowe przeprowadzone przez Uniwersytet Quebecu w Montrealu i Federalną Federację Edukacji (Fédération Autonome de l'enseignement) w prawie 200 szkołach opisują zmieniający się klimat szkolny. Respondenci zgłaszali wzrost liczby wypowiedzi o charakterze mizoginistycznym, homofobicznym i transfobicznym, a także wyraźniejszy sprzeciw wobec idei feministycznych i różnorodności.
Seksistowskie graffiti, zniszczone tęczowe flagi, prowokacyjne gesty i stygmatyzacja nauczycieli postrzeganych jako feministki: te sygnały, niegdyś marginalne, zdają się mnożyć. Badanie podkreśla również wpływ niektórych kontrowersyjnych postaci publicznych, których antyfeministyczne poglądy są szeroko rozpowszechnione w mediach społecznościowych. Dyskursy te niekiedy znajdują oddźwięk wśród nastolatków poszukujących wzorców do naśladowania, poczucia „siły” lub przynależności.
We Francji niepokojące liczby
We Francji, Krajowe Obserwatorium Przemocy Ze Względu na Płeć w Szkołach przedstawia równie niepokojący obraz. Do 2025 roku prawie co szósta uczennica gimnazjum i co piąta uczennica liceum zgłasza, że doświadczyła przemocy ze strony partnera w swojej szkole. Dziewczęta stanowią 85% zarejestrowanych ofiar.
Coraz częściej pojawiają się również obelgi wymierzone w uczniów LGBTQIA+, a także niechciana dystrybucja intymnych zdjęć. Za tymi statystykami stoją utalentowani, energiczni i obiecujący młodzi ludzie, którzy powinni móc rozwijać się w bezpiecznym, wspierającym i pełnym szacunku środowisku, które szanuje ich ciała i tożsamość.
Normalizacja mowy w Wielkiej Brytanii
W Wielkiej Brytanii badanie z 2021 roku opublikowane przez Biuro Standardów Edukacji (Office for Standards in Education) wskazuje na normalizację seksistowskich uwag już od najmłodszych lat. Niektórzy uczniowie zgłaszają, że poniżające komentarze są postrzegane jako „normalne” lub „po prostu żart”, co utrudnia kwestionowanie ich.
Raport podkreśla również wczesną ekspozycję na treści pornograficzne, czasami już w wieku 11 lat. U niektórych chłopców ta ekspozycja kształtuje zniekształcone poglądy na temat relacji i zgody. W tym kontekście kluczowe staje się potwierdzenie, że każde ciało zasługuje na szacunek, że każda tożsamość ma swoje miejsce i że siła tkwi w empatii, a nie w dominacji.
W Korei Południowej presja i antyfeminizm
W Korei Południowej śledztwa ujawniają, że uczennice szkół średnich są codziennie narażone na słowne molestowanie o charakterze intymnym. Dzieje się to w środowisku naznaczonym silną presją akademicką, szczególnie w kontekście egzaminu „suneung”, który ma kluczowe znaczenie dla rekrutacji na uniwersytety.
Tymczasem rośnie wpływ zdominowanych przez mężczyzn influencerów internetowych. W niektórych szkołach średnich w Seulu pojawiły się antyfeministyczne graffiti. I tym razem media społecznościowe odgrywają kluczową rolę w szerzeniu polaryzującej retoryki, która może podważać kulturę szacunku.
Centralna rola sieci społecznościowych
Od TikToka po X (dawniej Twitter), platformy cyfrowe czasami wzmacniają radykalne lub prowokacyjne treści. Wyróżniając najbardziej kontrowersyjne posty, algorytmy przyczyniają się do normalizacji wcześniej marginalizowanych poglądów. Dla nastolatków, którzy wciąż kształtują swoją tożsamość, te przekazy mogą wydawać się atrakcyjne, ponieważ oferują proste odpowiedzi na złożone pytania.
W obliczu tej sytuacji wielu ekspertów apeluje o wzmocnienie edukacji w zakresie równości, krytycznego myślenia i poszanowania różnorodności. Wśród rozważanych rozwiązań znajdują się szkolenia kadry pedagogicznej, dialog z rodzinami oraz lepsze regulowanie dostępu nieletnich do określonych treści.
Ostatecznie, od Quebecu po Europę, a nawet Azję, konteksty różnią się, ale przekazy są spójne. Bardziej niż kiedykolwiek ważne jest, aby pamiętać, że każdy uczeń zasługuje na dorastanie w środowisku, w którym jego ciało, tożsamość i głos są szanowane. Promowanie równości oznacza pielęgnowanie pewności siebie, godności i wolności bycia w pełni sobą.
