Worden je vingers wit en plotseling pijnloos bij blootstelling aan kou? Het is alsof dat deel van je lichaam is afgestorven. Dit is niet alleen het effect van lage temperaturen. Het is een nogal dramatische, maar vrij veel voorkomende aandoening: het syndroom van Raynaud. En in tegenstelling tot wat je misschien denkt, is het geen verschijnsel dat alleen bij ouderen voorkomt.
Het syndroom van Raynaud, een onderschatte ziekte
Als je handen na elke winterse wandeling bijna levenloos, gevoelloos en abnormaal wit aanvoelen, is het niet zomaar een huidaandoening. Je zou wel eens aan het syndroom van Raynaud kunnen lijden zonder het te beseffen. Deze nog steeds slecht begrepen aandoening verandert je vingers in ijsblokjes . Tijdens zo'n aanval ben je volledig overrompeld. Simpel gezegd: je verliest alle gevoel in je ledematen. Je kunt ze niet knijpen, krabben, bijten – je handen zijn gevoelloos of in een comateuze toestand.
Het syndroom van Raynaud is een vaatverschijnsel. Specifiek vernauwen de kleine bloedvaten in de vingers (of soms de tenen, neus of oren) zich overmatig als reactie op kou of stress. Deze vernauwing vermindert tijdelijk de bloedtoevoer, wat de kenmerkende witachtige of blauwachtige verkleuring veroorzaakt. Wanneer de bloedcirculatie terugkeert, kunnen de vingers rood en tintelend worden, soms zelfs met een branderig gevoel.
Er zijn twee vormen: primair Raynaud-syndroom, vaak goedaardig en op zichzelf staand, en secundair Raynaud-syndroom, dat verband houdt met een andere ziekte, zoals bepaalde auto-immuunziekten. In beide gevallen is het nooit een prettige ervaring, maar weten hoe je het fenomeen kunt herkennen is de eerste stap naar een betere behandeling.
Bekijk dit bericht op Instagram
Waarom worden sommige mensen er meer door getroffen dan anderen?
Het syndroom van Raynaud is geen ouderdomsziekte die pas op latere leeftijd optreedt. Het treft vaker vrouwen dan mannen en manifesteert zich vaak vóór het 30e levensjaar. Het kan erfelijk zijn: als uw moeder of zus eraan lijdt, is de kans groter dat u het ook krijgt. Emotionele stress of langdurige blootstelling aan kou kunnen aanvallen uitlokken, maar soms zo subtiel dat deze symptomen worden aangezien voor gewoon rillen.
Bepaalde beroepen of gewoonten verhogen ook het risico: werken achter een computer, het hanteren van vibrerende gereedschappen, roken of veel koffie drinken kunnen de reactiviteit van de bloedvaten versterken. In eerste instantie kan het syndroom van Raynaud beangstigend zijn en angst veroorzaken, vooral als u aanleg hebt voor hypochondrie.
Hoe herken je het syndroom van Raynaud?
Hoe kun je zien of je gewoon ijsbergen in je handen hebt of dat je knokkels het syndroom van Raynaud hebben? Wat het syndroom van Raynaud onderscheidt van een gewone verkoudheid, is de regelmaat en de volgorde van de kleurveranderingen.
De vingers veranderen doorgaans van kleur, van wit (gebrek aan doorbloeding) naar blauw (zuurstofgebrek) en vervolgens naar rood (herstel van de bloedtoevoer). Deze episodes kunnen enkele minuten tot een uur duren. Als u merkt dat deze episodes elke winter terugkeren, of als ze zelfs bij gematigde temperaturen of tijdens stressvolle perioden optreden, is het raadzaam om uw arts te raadplegen.
Hoe de symptomen te beperken
Dit syndroom, waar onze geliefde Wednesday Addams dolblij mee zou zijn, is niet onvermijdelijk. Je bent niet gedoemd om de rest van de winter met gevoelloze vingers door te brengen. De eerste regel is simpel: bescherm je ledematen. Warme handschoenen, dikke sokken, een muts en zelfs handwarmers kunnen de frequentie van aanvallen verminderen. Kou is niet de enige vijand: stress vernauwt ook de bloedvaten, vandaar het nut van ontspanningstechnieken zoals diepe ademhaling, yoga of meditatie.
Bepaalde alledaagse tips kunnen ook een groot verschil maken. Het vermijden van tabak, het beperken van cafeïne en regelmatig bewegen om de bloedsomloop te stimuleren zijn eenvoudige maatregelen die al een verschil kunnen maken. In ernstigere gevallen kan een arts medicijnen voorschrijven die de bloedvaten verwijden en de bloedtoevoer verbeteren.
Het syndroom van Raynaud is bijzonder slopend omdat het een deel van je lichaam aantast dat je bijna constant gebruikt. Je kunt echter wel degelijk actie ondernemen en de controle over je bewegingen terugkrijgen, mits je lief voor jezelf bent. Het stuur vastpakken, deuren openen... dit zal geen beproeving meer zijn, maar een routinehandeling.
