Kultura
O dziale Kultura
Dział Kultura w The Body Optimist wybiera i analizuje filmy, seriale, książki, muzykę i wystawy pod kątem reprezentacji: jakie ciała, jakie kobiety i jakie tożsamości widzimy na ekranie, w księgarni czy na scenie? Rekomendacje, analizy i kulisy są dla wszystkich, którzy lubią rozrywkę, ale nie zostawiają krytycznego spojrzenia w szatni.
Co znajdziesz w dziale Kultura
- Kino i seriale: premiery, klasyki do ponownego obejrzenia i tematyczne zestawienia, od komedii romantycznych po filmy na jesienny wieczór.
- Książki: powieści, eseje i książki dla dzieci, które pomagają spojrzeć na świat z innej perspektywy.
- Muzyka i scena: wokalistki, zespoły i występy oraz seksistowska krytyka, z którą wciąż mierzą się artystki.
- Sztuka i wystawy: fotografia, malarstwo, dziedzictwo kulturowe i dzieła długo przypisywane mężczyznom, choć stworzyły je kobiety.
- Kultura dla najmłodszych: filmy i książki, dzięki którym od najmłodszych lat można rozmawiać o różnorodności, niepełnosprawności czy zgodzie.
- Zjawiska kulturowe: twórczość w czasach sztucznej inteligencji, „speed watching” i przyjemność wielokrotnego oglądania tych samych seriali.
Jak rozpoznać naprawdę inkluzywne dzieło?
Inkluzywne dzieło nie ogranicza się do dodania „innej” postaci: daje jej historię, pragnienia i własny punkt widzenia. Kilka pytań pomaga ocenić film, serial czy powieść:
- czy przechodzi test Bechdel, czyli czy występują w nim co najmniej dwie kobiety, które rozmawiają ze sobą o czymś innym niż mężczyzna?
- czy postacie grube, niebiałe, LGBTQIA+ lub z niepełnosprawnościami istnieją poza tą jedną cechą?
- czy ich ciało służy jako źródło żartów, czy kamera traktuje je z taką samą uwagą jak inne?
- kto pisze, reżyseruje lub ilustruje dzieło?
Przydatnym narzędziem do analizy tego, jak kamera patrzy na kobiety, jest też pojęcie „female gaze”, czyli kobiecego spojrzenia.
Nasze podejście: rozrywka z otwartymi oczami
Kochamy popkulturę, ale nie przymykamy oczu na jej słabe punkty. W naszych zestawieniach jest miejsce dla autorek, reżyserek i artystek, których ciała lub historie rzadko są widoczne, a w analizach przyglądamy się temu, jak dzieła przedstawiają kobiety, osoby grube czy LGBTQIA+. Serial może być czystą przyjemnością i jednocześnie zasługiwać na krytyczne spojrzenie: jedno nie wyklucza drugiego.
Artykuły na dobry początek
- Grube ciała w centrum sztuki: artystka, która uczyniła z nich główny temat swojej twórczości.
- Kobiety po sześćdziesiątce w kinie: co badania mówią o ich niewidzialności na ekranie.
- „Spojrzenie burżuazyjne”: jak kino i seriale pokazują klasę robotniczą.
- Kobiety i horrory: skąd bierze się popularność kina grozy wśród widzek.
Najczęściej zadawane pytania
Czym jest „female gaze”?
„Female gaze”, czyli kobiece spojrzenie, to sposób filmowania lub opowiadania, który pozwala współodczuwać doświadczenia bohaterek, zamiast pokazywać je jako obiekty pożądania. Pojęcie jest odpowiedzią na „male gaze”, opisane przez brytyjską teoretyczkę filmu Laurę Mulvey jako kino zbudowane wokół męskiego spojrzenia.
Dlaczego reprezentacja ciał w kulturze jest ważna?
Filmy, seriale i książki współtworzą to, co uznajemy za piękne, normalne czy pociągające. Osoby grube, starsze, z niepełnosprawnościami czy LGBTQIA+ w pełnoprawnych rolach, a nie tylko na drugim planie, poszerzają te wyobrażenia. Możliwość utożsamienia się z bohaterką pomaga poczuć, że ma się prawo do swojego miejsca, a różnorodność na ekranie pomaga przełamywać stereotypy.
Jak wybierać inkluzywne filmy i książki dla dzieci?
Wybieraj historie, w których różnorodne bohaterki i bohaterowie działają i podejmują decyzje, bez ról zarezerwowanych dla jednej płci. Tematyczne zestawienia o zgodzie, różnorodności czy niepełnosprawności ułatwiają wybór. Wspólne oglądanie lub czytanie pozwala potem porozmawiać: co dziecko zrozumiało, co je zaskoczyło, co zrobiłoby na miejscu bohatera.
Chcesz wiedzieć więcej? Dział Społeczeństwo rozwija te refleksje o normach i dyskryminacji, a dział Gwiazdy śledzi artystki, które zabierają głos w sprawie swojego ciała i zdrowia psychicznego.