Cultuur
Over de rubriek Cultuur
De rubriek Cultuur van The Body Optimist selecteert en analyseert films, series, boeken, muziek en tentoonstellingen door de bril van representatie: welke lichamen, welke vrouwen en welke identiteiten zie je op het scherm, in de boekhandel of op het podium? Tips, analyses en achtergrondverhalen zijn er voor iedereen die graag geniet zonder haar kritische blik thuis te laten.
Wat je vindt in de rubriek Cultuur
- Film en series: nieuwe releases, klassiekers om opnieuw te zien en thematische selecties, van herfstfilms tot romantische komedies, en waarom je dezelfde serie steeds opnieuw wilt kijken.
- Boeken: romans, non-fictie en kinderboeken, met leestips die stereotypen over mannelijkheid en vrouwelijkheid doorprikken.
- Muziek en podium: zangeressen, bands en optredens, en de seksistische kritiek die vrouwelijke artiesten nog altijd krijgen.
- Kunst en tentoonstellingen: fotografie, schilderkunst, erfgoed, en kunstwerken die lang aan mannen werden toegeschreven maar door vrouwen zijn gemaakt.
- Cultuur voor kinderen: films en boeken om al op jonge leeftijd te praten over anders zijn, een beperking of consent.
- Culturele fenomenen: creëren in het tijdperk van kunstmatige intelligentie, speedwatching en het plezier van eindeloos herkijken.
Hoe herken je een echt inclusieve film, serie of roman?
Een inclusief werk voegt niet zomaar een ‘ander’ personage toe: het geeft dat personage een verhaal, verlangens en een eigen blik. Een paar vragen helpen je een film, serie of roman te beoordelen:
- slaagt het werk voor de Bechdeltest, met minstens twee vrouwen die met elkaar over iets anders praten dan een man?
- bestaan dikke personages, personages van kleur, LGBTQIA+-personages of personages met een beperking ook buiten dat ene kenmerk?
- dient hun lichaam als grap, of wordt het met dezelfde aandacht gefilmd als dat van de anderen?
- wie schrijft, regisseert of illustreert het werk?
Het begrip ‘female gaze’, of vrouwelijke blik, biedt ook een handig kader om te analyseren hoe de camera naar vrouwen kijkt.
Onze aanpak: genieten met open ogen
We houden van popcultuur zonder de blinde vlekken te negeren. Onze selecties maken ruimte voor schrijfsters, regisseuses en kunstenaars van wie het lichaam of het levenspad weinig zichtbaar is, en onze analyses bevragen hoe werken vrouwen, dikke mensen en LGBTQIA+-mensen in beeld brengen. Een serie kan puur plezier zijn en toch een kritische blik verdienen: het een sluit het ander niet uit.
Artikelen om mee te beginnen
- Hoe een kunstenaar dikke lichamen centraal zet in haar werk.
- Waarom vrouwen boven de zestig zo weinig te zien zijn in films.
- De ‘burgerlijke blik’: hoe films en series de arbeidersklasse in beeld brengen.
- Waarom horrorfilms zo populair zijn bij vrouwen, en wat dat zegt.
Veelgestelde vragen
Wat is de ‘female gaze’?
De ‘female gaze’, of vrouwelijke blik, is een manier van filmen of vertellen die de ervaring van vrouwelijke personages laat meebeleven in plaats van ze als lustobject te tonen. Het begrip is een antwoord op de ‘male gaze’, die de Britse filmcritica Laura Mulvey beschreef om film te duiden die is opgebouwd rond de mannelijke blik.
Waarom is de representatie van lichamen in films, series en boeken belangrijk?
Films, series en boeken bepalen mee wat we mooi, normaal of begeerlijk vinden. Dikke, oudere en LGBTQIA+-mensen of mensen met een beperking in volwaardige rollen zien, en niet alleen als bijfiguur, verbreedt die maatstaven. Jezelf herkennen in een heldin helpt je je erkend te voelen, en diversiteit op het scherm draagt bij aan het terugdringen van stereotypen.
Hoe kies je inclusieve films en boeken voor kinderen?
Kies verhalen waarin heel verschillende heldinnen en helden handelen en beslissen, zonder rollen die aan één gender zijn voorbehouden. Thematische selecties over consent, anders zijn of een beperking maken de keuze makkelijker. Samen kijken of lezen geeft daarna ruimte om erover te praten: wat je kind heeft begrepen, wat het verraste en wat het zelf zou hebben gedaan.
Verder lezen? De rubriek Maatschappij trekt deze gedachten door naar normen en discriminatie, en de rubriek Beroemdheden volgt artiesten die zich uitspreken over hun lichaam en hun mentale gezondheid.